Page 15 - Ank 8 va new FINAL.cdr
P. 15

क पनाश ती
 िदलीप िव कापस े                 [dÚmÏ`mªMo

 े
 रा. िक  धा र, िज ा-बीड.

                                 ñd-[Z[_©V
 ं
 आप ा अवती भोवती घडणा या घटनाना  आधार घेतात. रह , अंधार आिण अनपेि त
 ु
 ं
 े

 े
 ज ा क नाश ीच पख फटतात, त ा एका  वळणे यामुळे  अशा कथा रंजक बनतात.  कथा
 े
 े
 ुं
 सदर कथचा ज  होतो. कथा लखन ही एक  िलिहताना सु वातीपासून शेवटपय त उ ुकता
 ं
 ं
 जाणीवसप ,  भावनाशील  आिण  क ना- िटकवून ठे वणे हे सवा त मोठे  आ ान असते.   H$WmcoIZ
 श ीला  चालना  दणारी  सािह कला  आह.  कथेम े  येणारी  यो   वळणे,  सजीव  संवाद
 े
 े
 ू
 े
 ज ा  आपण  एक  लखक   णन  िलहायला  आिण  एक   भावी  शेवट  यामुळे   वाचक   ा
 े
 बोलणारा ड गर आिण गुिपत जंगल
 े
 ं
 बसतो,  त ा  समाजातील  वा व,  माणसा ा  कथेशी  शेवटपय त  बांधला  जातो.  जीवनातील   बोलणारा ड गर आिण गुिपत जंगल
 ं
 भावना  आिण  जीवनातील  सघष    ु यांचे  सू   भाविनक  ण, ना ांतील ओढ, दुः ख,  ेम आिण   शभ ा बालाजी सोळक - ८वी, ब
                                                                 ं
 े
                                                                  े
 शभ ा बालाजी सोळक - ८वी, ब
 ं
                                               ु
 े
                                                 े
 ु
                                                                            ु
 िनरी ण करण अिनवाय असत. म त:  ामीण   ाग  यांचा   ु समतोल  साधला  की  ती  कथा    ी सत तकाराम िव ालय, लोहगाव पण  े
 ं
  ी सत तकाराम िव ालय, लोहगाव पण
 े

 े
                                                ं
                                                   ु
 ु
 े
 े
 ं
 जीवन ली, शतकरी जीवन, िकवा डोबा या ा  अजरामर होते. शेवटी इतके च  णेन की, उ म
 ं
 ै
 आम ा  गावाजवळ  'धनगरीवाडी'  नावाच  ं  दस या िदवशी वीर गावात गला. तो  णाला   आम ा  गावाजवळ  'धनगरीवाडी'  नावाच  ं  दस या िदवशी वीर गावात गला. तो  णाला
                                                                  ु
 ु
 े
                                                                                             े
 झोपडीतील  जीवन,  चालत  आलली  परपरा,  कथाकार  हो ासाठी  तुमची  िनरी णश ी   एक  गाव  होत.  गावा ा  पाठीमाग  'काचन'  अहो,  जंगल  तोडू   नका.  एक  माणूस  हसत
 ं
 े
 ं
                            ं
                                                  े
 एक  गाव  होत.  गावा ा  पाठीमाग  'काचन'  अहो,  जंगल  तोडू   नका.  एक  माणूस  हसत
 े
                                                       ं
 ं
 ु
                                                          ु
 नातीगोती  या  िवषयावर  आधा रत  कथा
 नावाची  नदी  वाहायची  आिण  ित ा  पढ   णाला, 'अरे, डोगं र कधी बोलतात का ?'  वीर   नावाची  नदी  वाहायची  आिण  ित ा  पढ   णाला, 'अरे, डोगं र कधी बोलतात का ?'  वीर
 े ती  हवी आिण सामािजक जाण  ग  हवी.
 ं
                                                           े
                                         ं
                    ं
                                   ं
 'नागडोगर' नावाचा उच डोगर उभा होता.  ा   णाला, आज नाही ऐकलेत तर उ ा िनसग    'नागडोगर' नावाचा उच डोगर उभा होता.  ा   णाला, आज नाही ऐकलेत तर उ ा िनसग
 ं
 ं
 ं ठाव  घेतात.  गावा ा  जे ा लेखक  तः  ा भावना कथेत ओततो,
 ं
 वाचका ा  मनाचा
                                                      ं
 ं
 डोगरा ा  पाय ाशी  दाट  जगल  होत.   ा  आप ाला  उ र  देईल!  पण  काही  लोकांनी   डोगरा ा  पाय ाशी  दाट  जगल  होत.   ा  आप ाला  उ र  देईल!  पण  काही  लोकांनी
 ं
 ं
               ं
                                            ं
 आसपास  राहणा या  िफर ी  लोकाचा  तो  ते ाच ती वाचकां ा  दयापय त पोहोचते.
 ं

 ं

              ं
 जगलात  टपोरा  पोपट  ' ा'  ख ाळ  माकड   ाचं  ऐकल  नाही.  काही  िदवसांनी  अचानक   जगलात  टपोरा  पोपट  ' ा'  ख ाळ  माकड   ाचं  ऐकल  नाही.  काही  िदवसांनी  अचानक
 े
 े
 साधपणा,  ग रबीशी  चाललला  दोन  हात
 ं
                                  ं
               ं
                      ं
 'बटी' शात हरीण 'चादोबा' आिण  शार ससा  जोरदार  वादळ  आलं,  डोगं राव न  मोठमोठे    'बटी' शात हरीण 'चादोबा' आिण  शार ससा  जोरदार  वादळ  आलं,  डोगं राव न  मोठमोठे
 ं
 ं

 ं
 कर ाचा  सघष  आिण   ाही  प र  तीत
 'फगा'  राहत  होत.  गावात  वीर  नावाचा  एक  दगड  खाली  पडू   लागले.  नदीचं  पाणी  वाढलं.   'फगा'  राहत  होत.  गावात  वीर  नावाचा  एक  दगड  खाली  पडू   लागले.  नदीचं  पाणी  वाढलं.
               ु
 ु
 े
                               े
 िटकन  रािहलली  माणसकी,  ह  घटक  कथला   मलगा  होता.   ाला  जगलात  िफरायला  खप  गावकरी घाबरले. हे काय होतंय? ते ओरडले.
 े
 े
 ु
 ू
 े
 ु
 मलगा  होता.   ाला  जगलात  िफरायला  खप  गावकरी घाबरले. हे काय होतंय? ते ओरडले.
                                     ं
 ू
                                                          ू
 ं
              ु

 े
 वा वतची  मोठी  ताकद  दतात.  आज ा   वीर   णाला,  हा  िनसगाचा  इशारा  आह!   आवडायच. ं  वीर   णाला,  हा  िनसगाचा  इशारा  आह!
 े
 े
 ं


                                                                                                            े
 आवडायच.
 े
                                                                            ं
 ं
 े
                                                                     ं
                                                                                  ू
 ं
 ं
 ं
 ू
 े
                                                                                                           े
                                                                                                   ं
 काळात सािह ान कवळ   रजनात न रमता   सग ाना   ाची  चक  समजली   ानी  लगच   एक िदवशी वीर जगलात गला, त ा  ाला   सग ाना   ाची  चक  समजली   ानी  लगच
                  े
 े
 े
 एक िदवशी वीर जगलात गला, त ा  ाला
 े
                                           े
                                   ं
 ं
                                                 े
 ं
 ं
 ं
                                                               ं
                                                                                े
                                                                            ं
 े
                                                                          ं
 सामािजक  भान  जपणही   े  जगल तोडण बद कल.  एक  िविच   आवाज  ऐक  आला.  कोण  आह  े  जगल तोडण बद कल.
 ू िततके च  मह ाचे
 े
 एक  िविच   आवाज  ऐक  आला.  कोण  आह
                                      ू
 ितकड?  वीर  घाबरत   णाला  तव ात   दस या  िदवशी  सगळ  वीरसोबत  जगलात   ितकड?  वीर  घाबरत   णाला  तव ात   दस या  िदवशी  सगळ  वीरसोबत  जगलात
                                                                                                      ं
 े
                                                                  ु
 ु
                                                                                       े
 ं
                                                    े
                   े
 े
 े
 े   यांवरील  अ ाचार,  अ ाय  आिण
 आह.

                     ू
 ू
 डोगरातन  आवाज  आला.  'मी  नागडोगर  गेले.   ांनी  झाडं  लावली,  कचरा  साफ  के ला.   डोगरातन  आवाज  आला.  'मी  नागडोगर  गेले.   ांनी  झाडं  लावली,  कचरा  साफ  के ला.
 ं
 ं
               ं
                                                         ं
 ं
 े
 सामािजक िवषमता यासार ा िवषयावर ज ा
 ं
                                              ं
 बोलतोय!' वीर चिकत झाला.  डोगर बोलतोय?  हळू हळू   सगळं   शांत  झालं.  डोगं र  पु ा  शांत   बोलतोय!' वीर चिकत झाला.  डोगर बोलतोय?  हळू हळू   सगळं   शांत  झालं.  डोगं र  पु ा  शांत
 ं
 े
 े
  भावी कथा िलिहली जात, त ा ती समाजाला
 ं
                                ं
 तो  णाला. नागडोगर  णाला, 'हो वीर, आ ी  झाला.  जंगल  िहरवं  झालं.  वीर  हसला.   ाला   तो  णाला. नागडोगर  णाला, 'हो वीर, आ ी  झाला.  जंगल  िहरवं  झालं.  वीर  हसला.   ाला
 ं
 ु
 े
 अतमख  करत  आिण  िवचार  करायला  भाग
                  े
 े
 सगळ अडचणीत आहोत. बटी माकड  णाला,  कळ ं  िनसग  खरोखर िजवंत आहे. सग ांनी   सगळ अडचणीत आहोत. बटी माकड  णाला,  कळ ं  िनसग  खरोखर िजवंत आहे. सग ांनी
 ं
                                        ं
 ु
 े
 े
 ं
 े
 पाडत. दसरीकड, लहान मलाच िनरागस जग,
 ु

                 ं
                                                            े
                                     ं
 ं
 झाड कमी होतायत. चादोबा हरीण उदासपण  एक  वचन िदलं,  आता आपण िनसगा चे र ण   झाड कमी होतायत. चादोबा हरीण उदासपण  एक  वचन िदलं,  आता आपण िनसगा चे र ण
 ं
 े
 े
 ं
 े
 े
  ाच खळ आिण  ाची    माडणा या कथा    णाल, आमच घरच हरवतय.' वीर  णाला, '  क या!
 ं
 ं
 ं
                    ं
 ं
                            ं
  णाल, आमच घरच हरवतय.' वीर  णाला, '  क या!
                                         े
 े
 ु
                  ु
 ु
 आप ाला  प ा  एकदा  आप ा      ता य : - िनसगाचा आदर कला नाही तर तो   मी त ा ा मदत करन!' नागडोगर  णाला,     ता य : - िनसगाचा आदर कला नाही तर तो
 मी त ा ा मदत करन!' नागडोगर  णाला,
                                               ं
                                   े
 ं बालपणात
 े
 े
                                                                                            े




                                    ं
 े
 ं
                                                  ं
 'पण ल ात ठव, जर जगल न  झाल तर मीही   आप ाशी कठोरतन वागतो.   'पण ल ात ठव, जर जगल न  झाल तर मीही   आप ाशी कठोरतन वागतो.
 ं
                          े
 ं
 घऊन  जातात.  वाचका ा  मनात  उ ठा
 े
 ं

                                                                                   े
                                                                                     े
 े
 े
 शात बसणार नाही.   शात बसणार नाही.
               ं
 ं
 ं
 िनमाण कर ासाठी काही लखक भयकथाचा

 े
 12  “वाचनातून िवचार समृ  होतात आिण भािषक अिभ य ती अिधक  भावी बनते.”  “ ानाचा िदवा पेटवायचा असेल तर वाचन सु  करा.”  13
                                              “िव ा या  या श दांतून  यां या िवचारिव वाची ओळख होते.”
   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20